INDEPENDENT.PL - polska kultura niezależna

Na razie nie ma wpisów na blogu

Na razie nie ma żadnych znajomych

• 13. Konfrontacje Filmowe 06.11.2006 - 02.12.2006

Na razie nie należy do żadnych grup

Prace remontowe w Teatrze Ziemi Rybnickiej (Rybnickie Centrum Kultury) dobiegły końca, w związku z czym zapraszamy 30 października 2006 (poniedziałek g. 19,30) do Dyskusyjnego Klubu Filmowego "Ekran" na pierwszy seans po długiej przerwie.

BILETY:

do nabycia W kasie Teatru:
Karnety - 25 zł
Bilety - 10 zł.
 
Kasa czynna od poniedziałku do piątku w godzinach
od 12.00 do 20.00 oraz w soboty i dni świąteczne na 2 godziny
przed imprezami i seansami. 
Bezpośredni telefon do kasy biletowej: 032 42 22 320

HISTORIA:

40 lat.To 14.610 dni. A godzin, minut? Jednym słowem to prawie połowa wieku. To ponad 2.100 seansów, w których uczestniczyło ponad 400.000 widzów. To pokaz 2.045 filmów fabularnych z 57 krajów świata oraz ponad 180 tytułów krótko- i średnio-metrażowych. To ponad 1600 prelekcji, wizyty 31 krytyków filmowych, 19 reżyserów i 5 operatorów, występy 52 aktorów, 18 wokalistów, zespołów, małych form teatralnych i kabaretów.

To okres sukcesów i kryzysów (tych ostatnich na szczęście mniej). To duży wysiłek społecznie pracujących członków Zarządu i Komisji Rewizyjnej. To duża sprawa.

Kiedy się to wszystko zaczęło?

Terminu „klub filmowy” użyli pierwszy raz Ricciotto Canudo i Germaine Dulac w 1921 roku we Francji. Czołowymi animatorami tej formuły estetycznej byli m.in. Marcel Carne, Jean Deville, Jean Epstein, a później Andre Bazin, Jean Renoir, a także uznani malarze, poeci, krytycy sztuki. 

Pierwszym masowym klubem stał się francuski klub „Przyjaciół Spartakusa” w 1928 roku. Powstała wtedy pierwsza Federacja pod przewodnictwem Germaine Dulac. Po roku 1928 kluby zaczęły powstawać w Szwecji, Niemczech Holandii. Po II wojnie światowej istnienie klubów znalazło podatny grunt w wielu krajach, m.in. w Indiach, Syrii, Japonii, na wyższych uczelniach USA, w Australii, Kanadzie i kilku krajach Afryki. Ciekawe przykłady aktywnej działalności można znaleźć we Francji, w Polsce, Anglii, na Węgrzech, w Finlandii,we Włoszech, w Czechach i Słowacji.

W 1947r. powstała w Cannes Federation Internationale des Cine Clubs - Międzynarodowa Federacja Klubów Filmowych. Inicjatorami byli m.in. Leon Moussinac, Georges Sadoul i Cesare Zavattini.

Jak to wyglądało w Polsce?

Pierwszy DKF powstał 6.XI.1955 roku z inicjatywy redakcji „Po Prostu” i Centralnego Archiwum Filmowego (obecnie Filmoteka Narodowa). Polską Federację DKF powołano do życia pod koniec 1955 roku. Pierwszymi członkami Rady byli Antoni Bohdziewicz (przewodniczący), Leon Bukowiecki, Jan Budkiewicz i Ludwik Perski. 

Gwałtowny rozwój klubów przypada na lata 50-te i 60-te. Udało się wówczas załatwić tzw. „pulę specjalną”, czyli zestaw filmów przeznaczonych tylko dla DKF-ów. Statut pozwalał także korzystać ze zbiorów zagranicznych ośrodków kultury, ambasad, konsulatów. Trudno było to zaakceptować ówczesnym władzom. Bo jak tak można - bez cenzury? Tak więc w klubach można było oglądać wiele pozycji z bieżącej produkcji światowej. Różnorodność działalności, swoboda repertuarowa, gorące dyskusje, spotkania z twórcami przyciągały rzesze miłośników dobrego kina do klubów. 

W latach 80-tych klubów było już około 600. Mówiło się w świecie, że to właśnie w Polsce prowadzona jest najciekawsza formuła działalności repertuarowej, a Federacja Polska należy do czołówki światowej. I tak dzięki DKF-om miłośnicy sztuki filmowej mogli utrzymywać stały kontakt z kinem światowym.

A w Rybniku...

1964 rok. W domu Kultury „Ryfamy” mnóstwo imprez, działa klub literacki, amatorski klub filmowy, jazz-club i zespoły Czesława Gawlika. Za sprawą Wojtka Bronowskiego powstaje pierwszy w województwie teatr poezji, a z jego inspiracji rodzą się Rybnickie Dni Literatury. W mieście koncertuje orkiestra symfoniczna Filharmonii ROW braci Szafranków,

a z nią występują gwiazdy światowej muzyki i wokalistyki. Kończy się budowa gmachu Teatru Ziemi Rybnickiej (otwarcie nastąpiło 4 grudnia 1964 r.), żużlowcy „Górnika” Rybnik zostają drużynowymi mistrzami Polski. Ale czegoś było tu brak...Brak miejsca na dobry film, mimo że było wtedy w Rybniku aż siedem kin! 

15 grudnia 1964 roku odbyła się w kinie „Górnik” pierwsza projekcja Dyskusyjnego Klubu Filmowego „Ekran”. Wyświetlono wtedy znany film francuski J. Delannoya pt. „Symfonia pastoralna” z Michele Morgan.
 
 Ojcowie.

Pierwszy Zarząd Klubu to jego założyciele: Wojciech Bronowski i filmowiec-amator Stanisław Grochla, Stefan Wyciszczok i Czesław Magiera, pracownicy Domu Kultury - Tadeusz Pintara i Czesław Gawlik. Potem doszli Piotr Sosna, Karol Kubica, Krystyna Pysz, Paweł Reclik, Józef Przybyła, Maria Kania, Janusz Szczot, Maria Wojtowicz, Andrzej Robak i inni. Obecny Zarząd pracuje w składzie: Wojciech Bronowski (40 lat w Zarządzie), Kazimierz Grzonka (28 lat), Mieczysław Żabicki (31 lat), Stanisław Głowacz (31 lat) i Roman Wilk (12 lat w Zarządzie). W Komisji Rewizyjnej zasiadali: Henryk Piasecki, Felicja Leśniak, Danuta Buchta. Obecnie jej skład tworzą: Bartosz Demczuk, Zygmunt Paszek, Joanna Zatorska. To oni wszyscy poświęcili wiele dni i tygodni ze swojego życia, by zapewnić klubowi nieprzerwaną działalność organizacyjną, merytoryczną i finansową.

Dorastanie.

Klub dorastał, frekwencja rosła. Nieraz na karnet trzeba było czekać nawet kilka miesięcy. Zaczęli przyjeżdżać krytycy, twórcy aktorzy. Utworzono sekcję młodzieżową, raz w kwartale organizowano nocne Maratony Filmowe (ta nazwa urodziła się w Rybniku), na których pokazywano filmy archiwalne i nowe.

{---}

Bieżąca działalność.

W 1976 roku nastąpiło rozejście się Klubu z Radą Zakładową i Domem Kultury „Ryfamy”. DKF stał się Stowarzyszeniem. W roku 1983 przeniósł się do Teatru Ziemi Rybnickiej, znajdując tu życzliwe przyjęcie, bardzo dobre urządzenia techniczne i odpowiednie warunki lokalowe. 

W swojej bieżącej działalności oprócz stałych, poniedziałkowych projekcji, Klub zorganizował (do dnia dzisiejszego) 101 przeglądów tematycznych, seminariów regionalnych, konfrontacji filmowych itp.

Z plejady tematów należy wymienić m.in. cykle Historia Kina I i II, Impresjonizm Niemiecki, Klasykę Radziecką, Czarne Kino Amerykańskie, Włoski Neorealizm, Polską Szkołę Filmową, Nową Falę Francuską, kino sensacyjne i muzyczne, melodramat i erotykę, fantastykę i western, kino oniryczne, pokazy kina hiszpańskiego, węgierskiego, radzieckiego, niemieckiego, francuskiego, włoskiego, kanadyjskiego, greckiego czy albańskiego. Zaprezentowano najciekawsze pozycje D. Griffitha, Ch. Chaplina, B. Keatona, A. Hitchcocka, J.L. Godarda, O. Wellesa, L. Bunuela, Y. Ozu, K. Shindo, A. Kurosawy, I. Bergmana, F. Felliniego, P.P. Passoliniego, A.Wajdy, K. Zanussiego, K. Kutza, J. Skolimowskiego, R.Polańskiego, C.Saury, P. Greenawaya, J. Jarmusha, N. Michałkowa, A. Tarkowskiego, S. Bondarczuka, W. Szukszyna, L. von Triera, E.Kusturicy, M. Jancso, I. Szabo i innych. Pokazano także cykle aktorskie. Było szereg tytułów z G. Garbo, Ch. Laughtonem, G. Cooperem, M. Monroe, G. Philippe, J. Tati i inne.

Osobnym rozdziałem była 3-krotna organizacja OGÓLNOPOLSKICH SEMINARIÓW FILMOWYCH Polskiej Federacji DKF. Oto ich tematy:

1984 „Kino polskie - poszukiwania, problemy, osobliwości.” m.in. pokazano „Robinsona Warszawskiego”, „Stalowe serca”, „Niedaleko Warszawy”, „Piątkę z ulicy Barskiej", „Nikt nie woła”, „Lekcję martwego języka”, „Gorączkę”, „Na srebrnym globie”. W sumie wyświetlono 23 filmy fabularne i 17 średniometrażowych. Gościło też wielu twórców polskiego kina.

1989 „Kino Japonii". Filmy: „Jesień rodziny Kohayagawa”, „Kura na wietrze”, „Tokijska opowieść” (3 tytuły Y.Ozu), „Dola człowiecza”, „Ceremonia”, „Aktorka" i inne. 14 tytułów Klub otrzymał z Tokio i w ten sposób w Rybniku odbyło się 14 PREMIER EUROPEJSKICH. w seminarium uczestniczyli m.in. japoniści z kilku krajów Europy.

1995 „Wkład Polski i Polaków w kinematografię światową. Pokazano filmy nakręcone w różnych krajach świata, w których poważny udział mieli polscy twórcy oraz aktorzy. Były to tytuły m.in „Kołysanka”(Szwajcaria), „Bladoniebieskie pismo kobiece"(Austria), „Ostatni zakład”(Grecja), „Róża Luksemburg”(Niemcy), „Ostatnia granica”(Hiszpania), „Przyjaciele”(Szwecja), „Luba”(Holandia), „Urodzinowa podróż"(Dania) i inne. 

Kryzys, który zagroził istnieniu.

Ambitny i różnorodny repertuar nieraz był solą w oku u niektórych członków Zarządu Miasta w latach 1992-96. Próbowano ingerować w repertuar, ale bez powodzenia. Zakazać działalności nie wypadało, wobec tego oświadczono Zarządowi Klubu, iż DKF „Ekran” stał się konkurencją dla kina premierowego w Teatrze. Wiceprezydent Miasta do spraw kultury powiedział, że „Teatr może spokojnie spełniać rolę DKF-u”, a rzecznik prasowy Urzędu stwierdził, że „DKF zszedł z drogi artystycznej na drogę komercyjną”(!)W ślad za tym Pani Dyrektor Teatru wypowiedziała Klubowi umowę najmu sali widowiskowej.

Nie pomogły protesty prasy regionalnej i ogólnopolskiej, radia i telewizji, znanych autorytetów kulturalnych, artystów i działaczy filmowych z terenu całej Polski, ingerencja Polskiej Federacji DKF w Warszawie. Nie pomogły również głosy i protesty mieszkańców miasta, nie mówiąc o członkach Klubu. Klub został wyeksmitowany z Teatru w 1997 roku. Przyjęli go niezwykle życzliwie szefowie Kina „Apollo” w Rybniku. Dzięki nim DKF przetrwał i działał w tymże kinie ponad 3 lata.

W międzyczasie zmieniła się ekipa samorządowa w Rybniku, a jakiś czas potem dyrekcja Teatru Ziemi Rybnickiej. W 2001 roku Klub mógł znowu zaprosić swoich sympatyków do sali widowiskowej Teatru.

A prezydent Miasta Pan Adam Fudali wręczył Klubowi swoją doroczną Nagrodę z okazji Dnia Działacza Kultury za upowszechnianie kultury filmowej wśród mieszkańców Rybnika. Były to radosne dni.

Geografia.

W ciągu 40 lat pokazano w Klubie filmy z krajów, których nie podejrzewa się o to, że produkują filmy warte oglądania. A tymczasem..., geografia filmowa” DKF-u obejmuje wszystkie kontynenty. Oto ilość tytułów z poszczególnych krajów: Bośnia i Hercegowina (1), Bułgaria (4), CSRS i Czechy (31), Dania (23), Finlandia (2), Francja (256), Gruzja (1), Grecja (8), Hiszpania (60), Holandia (2), Irlandia (5), Islandia (1), Jugosławia (45), Niemcy i RFN (53), Norwegia (5), Polska (265), Portugalia (1), Rumunia (2), Słowacja (1), Szkocja (1), Szwecja (73), Szwajcaria (3), Węgry (54), Ukraina (1), Włochy (123), ZSRR (108), Rosja (4) = razem 1280 tytułów.

Łącznie wyświetlono 2.045 tytułów fabularnych z 57 krajów oraz ponad 180 filmów krótkiego i średniego metrażu.

Nie samym filmem...

Były też imprezy towarzyszące. Koncerty muzyki i piosenki filmowej, małe formy teatralne, kabarety, a w wykonaniu artystów monodramy, wieczory poetyckie, recitale. Wystąpiło ponad 70 artystów, m.in. J. Barańska, Wł. Hańcza, R. Hanin, T. Janczar, Z. Mrozowska, Cz. Wołłejko, W.Pszoniak, W. Siemion, W. Pyrkosz, E. Kamiński, B. Tyszkiewicz, H. Talar, J. Gajos, M. Walczewski, A. Fatyga, H. Kowalski, S. Przybylska, B. Łazuka, J. Stępowski, J. Tarasewicz, W. Warska i wielu innych.

W klubie gościło także: 

- 19 reżyserów, m.in. St. Janicki, K. Kutz, J. Majewski, W. Marczewski, J. Rybkowski, A. Wajda, K. Zanussi;
- 5 operatorów, m.in. A.Forbert, T. Makarczyński;
- 31 krytyków filmowych, m.in. L. Bukowiecki, K. Eberhardt, J. Leman, A. Ledóchowski, dr T. Lubeski, prof. J. Toeplitz i inni.

Ponadto:

- w Klubie odbyło się ponad 1.600 prelekcji. Najczęściej prowadzili je: Wojciech Bronowski, Andrzej Bądkiewicz, Leon Bukowiecki, Jan T. Lewandowski, Tadeusz Pacewicz, Grzegorz Pieńkowski i inni;

- w Klubie odbywały się konkursy wiedzy o filmie, wystawy plakatu itp.;

- od września 2002 r. przez 2 lata odbywały się zajęcia Małej Akademii Filmowej. Około 600 słuchaczy z rybnickich szkół średnich (uczestnictwo dobrowolne) wzięło udział w 20 zajęciach. Wyświetlono wybitne pozycje kina niemego, filmy fabularne i dokumentalne okresu międzywojennego oraz wybrane dzieła z poszczególnych gatunków filmowych. Podczas zajęć MAF wykłady na temat historii i języka kina prowadzili m.in. Grzegorz Pieńkowski, Stanisław Janicki, Jacek Szymański i inni. Zajęcia z młodzieżą poprzedzone zostały 20-godzinnym seminarium dydaktycznym dla pedagogów. Jesienią tego roku rozpoczęły się kolejne zajęcia 2-letniego cyklu Małej Akademii Filmowej. Impreza organizowana jest wspólnie z dyrekcją Teatru Ziemi Rybnickiej.

Inni goście.

- przedstawiciele Ambasad Japonii, Republiki Federalnej Niemiec, Francji i Albanii;

- dyrektorzy Domu Kultury Radzieckiej i Węgierskiego Ośrodka Kultury;

- przedstawiciele Naczelnego Zarządu Kinematografii przy Ministerstwie Kultury i Sztuki, Filmoteki Narodowej i Polskiej Federacji DKF;

- gospodarze województwa i miasta Rybnika;

- akredytowani na 3 seminariach ogólnopolskich przedstawiciele DKF-ów z całego kraju, a także z Węgier, Czech i Słowacji, ZSRR, Niemiec, Anglii, Finlandii i Hiszpanii;

- redaktorzy prasy i telewizji. 

Repertuar

Adres